Κυριακή, 13 Νοεμβρίου 2016

ΕΚΛΟΓΗ TRUMP ΚΑΙ ΣΠΑΝΙΕΣ ΓΑΙΕΣ


Του Σωτήρη Καμενόπουλου*

Ένα από τα πρώτα πράγματα που είχε υποσχεθεί ο κ. Trump ήταν να εξαναγκάσει τις μεγάλες αμερικανικές επιχειρήσεις να μεταφέρουν πίσω στις ΗΠΑ την παραγωγή των τεχνολογικών τους προϊόντων από την Κίνα. Κινητά τηλέφωνα, υπολογιστές, tablets κλπ. 

Για να το επιτύχει αυτό είχε υποσχεθεί να επιβάλει φόρους/δασμούς στα αμερικανικής τεχνολογίας αλλά κινεζικής κατασκευής προϊόντα. Για να παραχθούν όμως αυτά τα προϊόντα στις ΗΠΑ απαιτούν κάτι το οποίο οι ΗΠΑ αυτή τη στιγμή δε διαθέτουν: σπάνιες γαίες. 

Θα πρέπει λοιπόν οι ΗΠΑ να εισάγουν τις σπάνιες γαίες από την Κίνα. Αυτή τη στιγμή σχεδόν όλες οι αμερικανικές επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας βρίσκονται στην Κίνα εξαιτίας (και) των σπάνιων γαιών... Δεν είναι μόνο τα φθηνά εργατικά χέρια.

Η κινεζική πλευρά κρατά ένα ισχυρό όπλο στα χέρια της: πιθανώς θα αντιδράσει με εμπορικό πόλεμο στις σπάνιες γαίες όπως είχε κάνει το 2010 στην περίπτωση της Ιαπωνίας. 

Ο εμπορικός εκείνος πόλεμος μετεξελίχθηκε σε γεωπολιτικό επεισόδιο στην Κινεζική θάλασσα στην περιοχή των νήσων Σενκάκου. Εκεί ακριβώς που ακόμη και σήμερα παρατηρείται οξύς αμερικανοκινεζικός ναυτικός ανταγωνισμός.

Για να μπορέσουν οι ΗΠΑ να ανταποκριθούν σε αυτή την κατάσταση θα πρέπει να εξασφαλίσουν την απρόσκοπτη και ομαλή παροχή πρώτων υλών στις αμερικανικές επιχειρήσεις, ώστε αυτές να επιστρέψουν στις ΗΠΑ. Θα πρέπει δηλαδή να ξεκινήσει η εξόρυξη και επεξεργασία σπάνιων γαιών εντός των ΗΠΑ.

Για να γίνει αυτό θα πρέπει επομένως να αντιμετωπισθεί άμεσα ακόμη ένα σχετικό πρόβλημα: το οξύ κανονιστικό και γραφειοκρατικό πλαίσιο που διέπει (όχι μόνο) τις ΗΠΑ σχετικά με την προστασία του περιβάλλοντος. 

Οι καθυστερήσεις, και τα εμπόδια που διέπουν τους κανονισμούς της αμερικανικής Υπηρεσίας Προστασίας Περιβάλλοντος (EPA) είναι μεγάλες. Σε αρκετές περιπτώσεις για να ξεκινήσει η εξόρυξη σε ορισμένα ορυχεία μπορεί να περάσουν μέχρι και 50 χρόνια εξαιτίας αυτών των γραφειοκρατικών και κανονιστικών εμπόδιων. 

Ακριβώς γι' αυτό το λόγο ο κ. Trump σκοπεύει να αλλάξει κυριολεκτικά τη δομή και τον τρόπο λειτουργίας της EPA... Αυτό ο κ. Trump δεν το έκρυψε ποτέ...

Μπορεί σε ορισμένους αυτά να ακούγονται τρομακτικά, αλλά χωρίς τις πρώτες ύλες καμία χώρα δεν μπορεί να στηρίξει την παραγωγική της διαδικασία. 

Σε ένα κόσμο όπου οι καταναλωτές ζητούν όλο και περισσότερα προϊόντα (πχ. αυτή τη στιγμή υπάρχουν περισσότερες συσκευές κινητών παγκοσμίως από το συνολικό πληθυσμό της Γης), σε ένα κόσμο όπου οι παγκόσμιες αναφλέξεις μπορεί να αυξηθούν λόγω της όλο και πιο δύσκολης πρόσβασης σε πρώτες ύλες, σε ένα κόσμο όπου τα γραφειοκρατικά και κανονιστικά εμπόδια στις σύγχρονες χώρες δεν αφήνουν πολλά περιθώρια για εξόρυξη ορυκτών πόρων εντός αυτών των χωρών, δεν υπάρχουν μαγικά ραβδάκια και μαγικές λύσεις παρά μόνο ανάγκη για δράση... 

Αυτά ας τα σκεφτόμαστε πριν χρησιμοποιήσουμε την οποιαδήποτε σύγχρονη συσκευή και ας μην κρυβόμαστε πίσω από μεγαλοστομίες και ψευδοευαισθησίες. Ακόμη και για να γραφεί τούτο το άρθρο χρειάστηκαν τουλάχιστον δύο υπολογιστές και κάμποσα άλλα ηλεκτρονικά συστήματα στήριξης του δικτύου τα οποία όλα περιέχουν ορυκτούς πόρους.

Συμπερασματικά, οι υποσχέσεις του κ. Trump για επιβολή δασμών στα κινεζικά προϊόντα σχετίζονται άμεσα με την ομαλή και απρόσκοπτη προμήθεια των σπάνιων γαιών και ίσως με πιθανούς γεωπολιτικούς ανταγωνισμούς στις περιοχές όπου παρατηρούνται μεγάλα αποθέματα σπάνιων γαιών. Θα κερδίσει αυτό το στοίχημα ο κ. Trump;

Αναδημοσίευση από huffingtonpost


*Σωτήρης Καμενόπουλος:  Υποψήφιος Διδάκτωρ Πολυτεχνείου Κρήτης, Σχολή Μηχανικών Ορυκτών Πόρων