ΚΙΝΑ: ΕΠΕΝΔΥΣΕ 120 ΔΙΣ. ΔΟΛΑΡΙΑ ΣΕ 3 ΧΡΟΝΙΑ ΓΙΑ ΝΑ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΕΙ ΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΚΥΡΙΑΡΧΙΑ ΣΤΑ ΚΡΙΣΙΜΑ ΟΡΥΚΤΑ

Περισσότερα από 120 δισεκατομμύρια δολάρια έχει επενδύσει η Κίνα σε έργα εξόρυξης και επεξεργασίας ορυκτών στο εξωτερικό από το 2023, σύμφωνα με την αυστραλιανή δεξαμενή σκέψης Climate Energy Finance (CEF). Οι επενδύσεις στόχευαν κυρίως στο λίθιο, τον χαλκό, το νικέλιο και τις σπάνιες γαίες, κρίσιμα ορυκτά απαραίτητα για τις τεχνολογίες καθαρής ενέργειας και απανθρακοποίησης. 

Ωστόσο, ενώ αυτές οι επενδύσεις έχουν βοηθήσει στην ενίσχυση των βιομηχανιών καθαρής ενέργειας στις αναπτυσσόμενες χώρες, έχουν εγείρει σοβαρές ανησυχίες, συμπεριλαμβανομένων των κινδύνων χρέους σύμφωνα με το Oil Price .

Οι κινεζικές εταιρείες επενδύουν δυναμικά στην επεξεργασία και τις υποδομές πόρων στο εξωτερικό, όπως λιμάνια, σιδηροδρομικές και ενεργειακές υποδομές, εξασφαλίζοντας μακροπρόθεσμη πρόσβαση σε πόρους και ελέγχοντας βασικές αλυσίδες εφοδιασμού, μειώνοντας παράλληλα την εξάρτηση της Κίνας από τους παραδοσιακούς προμηθευτές. 

Η Κίνα είναι ο παγκόσμιος ηγέτης στην επεξεργασία βασικών ορυκτών καθαρής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένου του 90% της διύλισης σπάνιων γαιών, του 90% των εξαρτημάτων μπαταριών και του 60% της επεξεργασίας λιθίου

Ισχυρή παρουσία στην Αφρική

Η Κίνα έχει ιδιαίτερα ισχυρή παρουσία στον τομέα των ορυκτών της Αφρικής. Το 2023, ο Όμιλος CMOC της Κίνας, σε συνεργασία με την Contemporary Amperex Technology, τον μεγαλύτερο κατασκευαστή μπαταριών ηλεκτρικών οχημάτων στον κόσμο, ολοκλήρωσε την πρώτη φάση του έργου κοβαλτίου Kisanfu στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, ένα από τα έργα χαλκού-κοβαλτίου υψηλότερης ποιότητας στον κόσμο.

Η CMOC Group Limited (πρώην China Molybdenum) απέκτησε για πρώτη φορά θέση στη ΛΔΚ αφότου απέκτησε πλειοψηφικό μερίδιο στο ορυχείο Tenke Fungurume από την Freeport-McMoRan το 2016.

Το 2025, η CMOC πέτυχε ρεκόρ παραγωγής κοβαλτίου περίπου 117.549 τόνων και έχει θέσει στόχο παραγωγής κοβαλτίου από 100.000 έως 120.000 τόνους το 2026. Η CMOC αυξάνει επίσης ραγδαία την παραγωγή χαλκού, στοχεύοντας σε 760.000 έως 820.000 τόνους το 2026.

Τα δύο ορυχεία χαλκού-κοβαλτίου υψηλής ποιότητας έχουν συμβάλει στην καθιέρωση του Ομίλου CMOC ως του μεγαλύτερου παραγωγού κοβαλτίου και χαλκού στον κόσμο, ξεπερνώντας την Glencore.

Το 2023, η κινεζική Zhejiang Huayou Cobalt έθεσε σε λειτουργία ένα εργοστάσιο επεξεργασίας λιθίου αξίας 300 εκατομμυρίων δολαρίων στο ορυχείο Arcadia στη Ζιμπάμπουε. Λειτουργεί από την θυγατρική της Huayou Cobalt, Prospect Lithium Zimbabwe, και το εργοστάσιο μπορεί να επεξεργαστεί 4,5 εκατομμύρια μετρικούς τόνους μεταλλεύματος λιθίου από σκληρά πετρώματα ετησίως, παράγοντας περίπου 450.000 μετρικούς τόνους συμπυκνώματος λιθίου.

Μετά την επιτυχία του αρχικού συμπυκνωτή, η Huayou Cobalt επέκτεινε τις δραστηριότητές της στη Ζιμπάμπουε, θέτοντας σε λειτουργία ένα δεύτερο εργοστάσιο αξίας 400 εκατομμυρίων δολαρίων στις εγκαταστάσεις της Arcadia το 2025, αφιερωμένο στην παραγωγή θειικού λιθίου, ενός ενδιάμεσου προϊόντος για την κατασκευή μπαταριών. Αυτή η νέα εγκατάσταση αναμένεται να παράγει πάνω από 50.000 μετρικούς τόνους θειικού λιθίου ετησίως.

Πριν από δύο εβδομάδες, η κρατική εταιρεία εξόρυξης του Κονγκό, Gécamines, και μια κινεζική κοινοπραξία ανανέωσαν την κοινή επιχείρηση Sino-Congolaise des Mines (Sicomines), η οποία εκμεταλλεύεται μεγάλης κλίμακας ορυχεία χαλκού και κοβαλτίου ανοιχτής εξόρυξης στην επαρχία Lualaba. 

Η κοινοπραξία ιδρύθηκε αρχικά το 2008 ως έργο «ορυκτά έναντι υποδομής», όπου Κινέζοι επενδυτές (με 68% συμμετοχή) χρηματοδοτούν υποδομές όπως δρόμους και νοσοκομεία σε αντάλλαγμα για δικαιώματα εξόρυξης, με την Gécamines της ΛΔΚ να κατέχει το 32%. Σύμφωνα με μια αναθεωρημένη συμφωνία, οι Κινέζοι εταίροι δεσμεύτηκαν να επενδύσουν 7 δισεκατομμύρια δολάρια σε υποδομές του Κονγκό έως το 2040.

Εν τω μεταξύ, η κινεζική CNMC (China Nonferrous Metal Mining Company) έχει επενδύσει σημαντικά στην ζώνη χαλκού της Ζάμπια. Το 1998, η εταιρεία απέκτησε το ορυχείο χαλκού Chambishi στη Ζάμπια, καθιστώντας την πρώτη κινεζική εταιρεία που επένδυσε σε περιουσιακά στοιχεία χαλκού της χώρας μετά την ιδιωτικοποίηση.

Το 2018, ξεκίνησε το Southeast Ore Body, ένα σημαντικό έργο επέκτασης ορυχείου χαλκού-κοβαλτίου με επένδυση σχεδόν 1 δισεκατομμυρίου δολαρίων. Η επεκταμένη εγκατάσταση έχει σχεδιαστεί για να παράγει περίπου 100.000 έως 110.000 τόνους συμπυκνώματος χαλκού ετησίως.

Το ορυχείο χαλκού Chambishi είναι γνωστό ως ένα από τα πιο τεχνολογικά προηγμένα της Ζάμπια, με υψηλό επίπεδο ψηφιοποίησης και αυτοματισμού μέσω συνεργασιών με εταιρείες όπως η Sandvik Mining και η Rock Technology.

Άλλα σημαντικά έργα κινεζικών εταιρειών στην Αφρική περιλαμβάνουν το έργο σιδηρομεταλλεύματος Lobé-Kribi της Sinosteel Cam στο Καμερούν, τα έργα σιδήρου Simandou της Chinalco στη Γουινέα, το έργο λιθίου Goulamina της Jiangxi Ganfeng Lithium στο Μάλι και το συγκρότημα χαλκού Kamoa-Kakula στη ΛΔΚ, μια κοινοπραξία μεταξύ της κινεζικής Zijin Mining και των καναδικών Ivanhoe Mines . 

Η Κίνα κατέχει πλέον πάνω από το 70% των ενεργών ορυχείων κοβαλτίου και χαλκού της ΛΔΚ. Επιπλέον, οι κινεζικές εταιρείες μετακινούνται πέρα ​​από την εξόρυξη στην τοπική επεξεργασία, συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής χυτηρίων και μονάδων μπαταριών, όπως το επερχόμενο εργοστάσιο μπαταριών στο Μαρόκο από την κινεζική Gotion High-Tech με επένδυση 5,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων.

Χρηματοδότηση και χρέη

Η Κίνα έχει βασιστεί σε μεγάλο βαθμό σε ένα απλό εγχειρίδιο στρατηγικής στην Αφρική: κατασκευή υποδομών, διασφάλιση των πόρων. Οι συμφωνίες συνήθως συνάπτονται σε κυβερνητικό επίπεδο, υποστηρίζονται από κρατική χρηματοδότηση και εκτελούνται από κινεζικές εταιρείες, με την China Exim Bank να παρέχει συχνά τη χρηματοδότηση. 

Σε αντάλλαγμα, το Πεκίνο κλειδώνει μακροπρόθεσμες συμφωνίες προμήθειας για κρίσιμα ορυκτά. Το μοντέλο κινείται γρήγορα, αποφεύγει πολλά από τα εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι δυτικές εταιρείες και καλύπτει πραγματικά κενά στις υποδομές στις αναπτυσσόμενες οικονομίες.

Ωστόσο, οι συμβιβασμοί γίνονται όλο και πιο δύσκολο να αγνοηθούν. Αρκετές χώρες υποδοχής αναλαμβάνουν σημαντικό χρέος που συνδέεται με αυτά τα έργα, με μέρη όπως το Τζιμπουτί και η Αγκόλα να έχουν ήδη βαρύ εξωτερικό χρέος που συνδέεται με την κινεζική χρηματοδότηση. Ταυτόχρονα, οι οικονομικές επιπτώσεις συχνά δεν ανταποκρίνονται στις προσδοκίες.

Οι Κινέζοι φορείς εκμετάλλευσης φέρνουν συχνά το δικό τους εργατικό δυναμικό και υλικά, περιορίζοντας τη δημιουργία τοπικών θέσεων εργασίας και επιβραδύνοντας τη μεταφορά τεχνολογίας. Με πολλές από αυτές τις συμφωνίες να διαπραγματεύονται κεκλεισμένων των θυρών, τα ερωτήματα σχετικά με τη διαφάνεια και τον μακροπρόθεσμο έλεγχο των εθνικών πόρων συνεχίζουν να συσσωρεύονται.

Πηγή: worldenergynews.gr