ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΑΓΟΡΑ: Η ΣΥΜΠΙΕΣΗ ΤΩΝ ΠΟΡΩΝ ΣΗΜΑΤΟΔΟΤΕΙ ΤΗΝ ΜΕΤΑΤΟΠΙΣΗ ΤΗΣ

Ο παγκόσμιος ανταγωνισμός για ενέργεια, μέταλλα και γεωργικούς πόρους αναδιαμορφώνει τις αγορές βασικών προϊόντων, καθώς οι γεωπολιτικές συγκρούσεις, οι ελλείψεις εφοδιασμού και η αυξανόμενη ζήτηση απειλούν να καταστήσουν την πρόσβαση σε πρώτες ύλες εξίσου σημαντική με το κεφάλαιο, σύμφωνα με νέα έκθεση της παγκόσμιας επενδυτικής εταιρείας Ninety One.

Έχει σημειωθεί μια μετατόπιση από τον υπερκύκλο των εμπορευμάτων της δεκαετίας του 2000, ο οποίος καθοδηγούνταν από την Κίνα, καθώς η σημερινή αγορά διαμορφώνεται περισσότερο από τον περιορισμό της προσφοράς, τον γεωπολιτικό κατακερματισμό και την ασφάλεια των περιφερειακών πόρων παρά από την αύξηση της ζήτησης.

Οι παγκόσμιοι φυσικοί πόροι εξαντλούνται από συγκρούσεις που διαταράσσουν τον ενεργειακό εφοδιασμό, την τεχνητή νοημοσύνη που απαιτεί περισσότερη ηλεκτροδότηση και την αυξημένη ζήτηση για επισιτιστική ασφάλεια παγκοσμίως εν μέσω περιορισμών στα λιπάσματα, αναφέρει η έκθεση.

«Αυτή είναι η εκδίκηση της παλιάς οικονομίας. Δεν πρόκειται απλώς για έναν ακόμη υπερκύκλο εμπορευμάτων. Η ζήτηση είναι σταθερή, αλλά η πραγματική ιστορία είναι η προσφορά», δήλωσε ο επικεφαλής φυσικών πόρων της Ninety One, Πολ Γκούντεν. «Οι παραγωγοί έχουν περάσει την τελευταία δεκαετία δίνοντας προτεραιότητα στις ταμειακές ροές έναντι της ανάπτυξης και αυτή η πειθαρχία συγκρούεται τώρα με τον γεωπολιτικό κατακερματισμό και τις νέες πηγές ζήτησης».

Χρόνια περιορισμένων επενδύσεων και ολοένα και πιο κατακερματισμένων αλυσίδων εφοδιασμού θα μπορούσαν να καταστήσουν δύσκολη την αντιστροφή αυτών των πιέσεων.

Τεχνητή Νοημοσύνη και ενέργεια

Η επέκταση της Τεχνητής Νοημοσύνης και των κέντρων δεδομένων δημιουργεί μια νέα πηγή ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας, ασκώντας πρόσθετη πίεση στα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας που ήδη δυσκολεύονται να εξυπηρετήσουν την ηλεκτροδότηση.

Τα προτεινόμενα έργα κέντρων δεδομένων στις ΗΠΑ αντιπροσωπεύουν περίπου 200 γιγαβάτ ζήτησης ηλεκτρικής ενέργειας, που ισοδυναμεί με περίπου 200 φορές την κατανάλωση ενέργειας της πόλης του Σαν Φρανσίσκο, σύμφωνα με την έκθεση.

«Ο αγώνας για την κατασκευή υποδομών τεχνητής νοημοσύνης μετατρέπεται επίσης σε αγώνα για την εξασφάλιση ενέργειας. Χωρίς την ισχύ για τη λειτουργία τους, ακόμη και τα πιο προηγμένα κέντρα δεδομένων είναι απλώς ακριβά κτίρια», δήλωσε ο Gooden.

Με περιορισμένη χωρητικότητα δικτύου, οι εταιρείες διερευνούν την άμεση παραγωγή ενέργειας, δημιουργώντας νέες ευκαιρίες για το φυσικό αέριο.

Καθώς το πετρέλαιο παλεύει με τη σύγκρουση στη Μέση Ανατολή και το κλείσιμο του Στενού του Ορμούζ, ο ενεργειακός εφοδιασμός δεν είναι εγγυημένος όταν είναι περισσότερο απαραίτητος.

Τα παγκόσμια αποθέματα πετρελαίου έχουν μειωθεί κατά περίπου ένα δισεκατομμύριο βαρέλια από την έναρξη της σύγκρουσης, καθιστώντας τα καύσιμα πιο ακριβά.

Η αναλογία διύλισης τριών προς ένα στην ακτή του Κόλπου των ΗΠΑ έχει αυξηθεί σε περίπου 45 δολάρια το βαρέλι, όταν η τυπική τιμή ήταν περίπου 20 δολάρια, ενώ το κόστος των δεξαμενόπλοιων μεταξύ Μέσης Ανατολής και Ασίας έχει σκαρφαλώσει στα 30 δολάρια το βαρέλι από 2 δολάρια σε 3 δολάρια.

«Ακόμα κι αν η σύγκρουση τελείωνε αύριο, η αναπλήρωση των αποθεμάτων κατά ένα δισεκατομμύριο βαρέλια θα δημιουργούσε πρόσθετη ζήτηση για χρόνια», δήλωσε ο Gooden. «Η αγορά υποτιμά πόσο καιρό θα μπορούσε να χρειαστεί για να επιστρέψει στην κανονικότητα και η προσφορά δεν έχει ακόμη ομαλοποιηθεί».

Metal rush

Ο ανταγωνισμός για την ηλεκτρική ενέργεια και τις υποδομές επηρεάζει επίσης τα μέταλλα και αναδιαμορφώνει την αγορά, αλλά οι τιμές ρεκόρ συγκαλύπτουν ολοένα και πιο αποκλίνουσες συνθήκες.

Τα αποθέματα χαλκού έχουν αυξηθεί απότομα καθώς το υλικό ανακατευθύνεται στις ΗΠΑ εν μέσω δασμολογικής αβεβαιότητας, ενώ η παραγωγή της Χιλής έχει μειωθεί στο χαμηλότερο επίπεδό της εδώ και έξι χρόνια.

«Τα μακροπρόθεσμα θεμελιώδη μεγέθη για τον χαλκό παραμένουν συναρπαστικά, λόγω της ηλεκτροδότησης και της αυξανόμενης ζήτησης για υποδομές. Ωστόσο, οι επενδυτές δεν πρέπει να συγχέουν μια ισχυρή μακροπρόθεσμη επενδυτική περίπτωση με μια απλή αγορά σήμερα», δήλωσε ο διαχειριστής χαρτοφυλακίου φυσικών πόρων της Ninety One, George Cheveley. «Βραχυπρόθεσμα, σε αυτές τις τιμές, ο χαλκός φαίνεται ολοένα και πιο επικίνδυνος».

Ο χρυσός επωφελείται από την αγορά περισσότερων πολύτιμων μετάλλων από τις κεντρικές τράπεζες και τη διαφοροποίηση των αποθεμάτων τους και των τοποθεσιών τους εν μέσω γεωπολιτικών εντάσεων. Ταυτόχρονα, οι αποτιμήσεις των μετοχών των εξορυκτών δεν έχουν ακόμη αντικατοπτρίσει πλήρως την ισχυρότερη κερδοφορία του μετάλλου.

«Οι κεντρικές τράπεζες συνεχίζουν να αγοράζουν χρυσό ακόμη και σε ιστορικά υψηλές τιμές, γεγονός που υποδηλώνει ότι πρόκειται για μια διαρθρωτική μετατόπιση και όχι για μια βραχυπρόθεσμη αντίδραση στη γεωπολιτική αβεβαιότητα», δήλωσε ο Cheveley.

Επισιτιστική ασφάλεια

Οι πιέσεις στην προσφορά επεκτείνονται και στη γεωργία, όπου το υψηλότερο κόστος ενέργειας, η συγκεντρωμένη παραγωγή λιπασμάτων, τα ακραία καιρικά φαινόμενα και η μείωση των αποθεμάτων θα μπορούσαν να δημιουργήσουν περαιτέρω προκλήσεις για την παγκόσμια προσφορά τροφίμων ενόψει του 2027, σύμφωνα με την έκθεση.

Η Μέση Ανατολή είναι ένας σημαντικός προμηθευτής αζωτούχων λιπασμάτων, ενώ η παγκόσμια παραγωγή καλίου παραμένει συγκεντρωμένη σε μια χούφτα χώρες, καθώς άλλες προσπαθούν να αναπτύξουν εγχώρια παραγωγή.

«Ο κίνδυνος είναι ότι αυτές οι πιέσεις θα έρθουν μαζί. Το υψηλότερο κόστος του ντίζελ και των λιπασμάτων ήδη πιέζει τους αγρότες και ένα παρατεταμένο Ελ Νίνιο θα μπορούσε να ασκήσει περαιτέρω πίεση στις αποδόσεις», δήλωσε ο διευθυντής χαρτοφυλακίου φυσικών πόρων της Ninety One, Dawid Heyl.

Η έκθεση προειδοποιεί ότι η γεωργική παραγωγή το 2027 θα μπορούσε να αντιμετωπίσει περαιτέρω πιέσεις εάν η διαθεσιμότητα λιπασμάτων μειωθεί και το κόστος παραμείνει υψηλό. Σε συνδυασμό με τις διαταραχές που σχετίζονται με τις καιρικές συνθήκες, αυτές οι συνθήκες θα μπορούσαν να σηματοδοτήσουν ένα σημείο καμπής στον γεωργικό κύκλο.

Ο δρόμος μπροστά

Η έκθεση υποδηλώνει ότι συμβαίνει μια θεμελιώδης μετατόπιση στην αξία της ενέργειας, των μετάλλων και των γεωργικών πόρων, και αυτές οι πιέσεις απλώς την επιταχύνουν.

«Τα χρόνια υποεπένδυσης σημαίνουν ότι η προσφορά δεν μπορεί να ανταποκριθεί απλώς από τη μια μέρα στην άλλη και η ικανότητα πληρωμής για τους πόρους θα αποκτά ολοένα και μεγαλύτερη σημασία», δήλωσε ο Gooden. «Ο επόμενος επενδυτικός κύκλος μπορεί να καθοριστεί τόσο από αυτά που ο κόσμος αγωνίζεται να παράγει όσο και από αυτά που θέλει να καταναλώσει».

Της Marina Meireles

Πηγή: mining.com