ΧΑΛΚΟΣ: ΑΝΑΚΑΜΨΗ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΠΤΩΣΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΜΑΡΤΙΟ - ΣΤΕΡΕΥΟΥΝ ΤΑ ΑΠΟΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΙΝΑ

Ανοδική αντίδραση κατγράφουν οι διεθνείς τιμές του χαλκού, ανακτώντας μέρος των ισχυρών απωλειών της προηγούμενης εβδομάδας, καθώς η υποχώρηση του δολαρίου, η σταθεροποίηση του επενδυτικού κλίματος και κυρίως η περιορισμένη διαθεσιμότητα φυσικού μετάλλου στην Κίνα επαναφέρουν στο προσκήνιο τις ανησυχίες για την επάρκεια της προσφοράς.

Στις συναλλαγές της Δευτέρας, τα συμβόλαια χαλκού Δεκεμβρίου στο χρηματιστήριο εμπορευμάτων Comex της Νέας Υόρκης ενισχύονταν κατά 1,9%, στα 6,355 δολάρια ανά λίβρα, που αντιστοιχούν σε περίπου 14.010 δολάρια ανά τόνο. Από τις αρχές του 2026, το συγκεκριμένο συμβόλαιο καταγράφει συνολικά άνοδο περίπου 13%.

Στο Χρηματιστήριο Μετάλλων του Λονδίνου (LME), η τιμή του χαλκού για παράδοση τριών μηνών σημείωνε άνοδο 0,9%, στα 13.890 δολάρια ανά τόνο. Η κίνηση αυτή ακολουθεί την εβδομαδιαία υποχώρηση κατά 2,7%, η οποία αποτέλεσε τη μεγαλύτερη πτώση από τον περασμένο Μάρτιο. Στη Σαγκάη, τα πλέον ενεργά συμβόλαια ενισχύθηκαν κατά 0,5%, στα 107.430 γουάν ανά τόνο.

Η Κίνα στο επίκεντρο της στενότητας προσφοράς – Σε ιστορικά επίπεδα τα premiums

Καθοριστικός παράγοντας για την ανάκαμψη των τιμών είναι η αυξανόμενη δυσκολία εξασφάλισης φυσικού χαλκού στην κινεζική αγορά, η οποία αποτελεί τον μεγαλύτερο καταναλωτή παγκοσμίως.

Όπως δήλωσε στο Reuters η στρατηγική αναλύτρια εμπορευμάτων της ING, Ewa Manthey, η αγορά ανακάμπτει καθώς σταθεροποιείται το επενδυτικό κλίμα και επανέρχεται στο προσκήνιο η περιορισμένη φυσική προσφορά στην Κίνα. Η ίδια επισήμανε ότι η άνοδος των premiums στην αγορά spot αποτυπώνει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι αγοραστές στην εξασφάλιση διαθέσιμων ποσοτήτων.

Ενδεικτική της κατάστασης είναι η πορεία του Yangshan copper premium, ενός δείκτη που αποτυπώνει τη ζήτηση για εισαγόμενο χαλκό στην Κίνα. Τη Δευτέρα ανήλθε στα 230 δολάρια ανά τόνο, καταγράφοντας ιστορικό υψηλό.

Την ίδια στιγμή, τα αποθέματα χαλκού στις αποθήκες που παρακολουθούνται από το Χρηματιστήριο Μελλοντικής Εκπλήρωσης της Σαγκάης (SHFE) υποχώρησαν την προηγούμενη εβδομάδα κατά περισσότερο από 24%, στους 33.848 τόνους.  για το χαμηλότερο επίπεδο σχεδόν τριών ετών, με την ποσότητα αυτή να επαρκεί για την κάλυψη της κινεζικής κατανάλωσης για λιγότερο από μία ημέρα, σύμφωνα με στοιχεία που επικαλείται ο John Gross του Copper Journal.

Ιδιαίτερα έντονη είναι και η κινητικότητα στην αγορά φυσικού μετάλλου. Σύμφωνα με το Bloomberg, η διεθνής εμπορική εταιρεία Trafigura, ένας από τους μεγαλύτερους παίκτες στην αγορά χαλκού, έχει προσεγγίσει τις τελευταίες δύο εβδομάδες παραγωγούς και εμπόρους στην Ασία, επιδιώκοντας να εξασφαλίσει μεγάλες ποσότητες για παραδόσεις τον Νοέμβριο και τον Δεκέμβριο. Μάλιστα, φέρεται διατεθειμένη να προσφέρει υψηλότερες τιμές από τους ανταγωνιστές της, προκειμένου να εξασφαλίσει τα απαραίτητα φορτία.

Σύμφωνα με την Shanghai Metals Market, τα premiums στην αγορά spot της Σαγκάης έχουν τριπλασιαστεί μέσα σε δύο εβδομάδες, φθάνοντας στο ιστορικό υψηλό των 2.615 γουάν ανά τόνο, περίπου 392 δολάρια.

Παράλληλα, τα premiums για εισαγόμενο χαλκό που παρακολουθεί η Fastmarkets αυξήθηκαν περισσότερο από 40%, στα 195-210 δολάρια ανά τόνο, το υψηλότερο επίπεδο από τότε που ξεκίνησε η σχετική καταγραφή το 2017.

Σημαντική ένδειξη της στενότητας αποτελεί και η διεύρυνση της διαφοράς μεταξύ των συμβολαίων Δεκεμβρίου και Ιανουαρίου στο SHFE, η οποία ξεπέρασε τα 1.200 γουάν ανά τόνο στα τέλη της προηγούμενης εβδομάδας. Πρόκειται για την εντονότερη κατάσταση backwardation από το 2005, γεγονός που υποδηλώνει ότι η άμεση διαθεσιμότητα μετάλλου αποτιμάται ακριβότερα από τις μελλοντικές παραδόσεις.

Δυσκολίες στην παραγωγή και περιορισμοί στο Κονγκό

Η στενότητα στην κινεζική αγορά συνδέεται σε μεγάλο βαθμό με τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα μεταλλουργεία της χώρας στην εξασφάλιση συμπυκνώματος χαλκού και παλαιού μετάλλου προς ανακύκλωση.

Επιπλέον, η καταπολέμηση της παράνομης εξορυκτικής δραστηριότητας στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό, μία από τις σημαντικότερες χώρες προέλευσης χαλκού για την Κίνα, ενδέχεται να περιορίσει περαιτέρω τις διαθέσιμες ποσότητες. Στο πλαίσιο των επιχειρήσεων των αρχών έχουν κατασχεθεί περισσότερα από 500 φορτηγά και αρκετές χιλιάδες τόνοι χαλκού και κοβαλτίου.

Η αναλύτρια μετάλλων της Morgan Stanley, Amy Gower, αποδίδει τη στενότητα κυρίως στην επιβράδυνση της αύξησης της παραγωγής εξευγενισμένου χαλκού, καθώς τα μεταλλουργεία δυσκολεύονται να εξασφαλίσουν τις απαραίτητες πρώτες ύλες. Όπως σημείωσε, οι δείκτες ζήτησης δεν εμφανίζουν ιδιαίτερα ισχυρή δυναμική, γεγονός που ενισχύει την εκτίμηση ότι τα προβλήματα προσφοράς αποτελούν τον βασικό λόγο της έντασης στην κινεζική αγορά.

Γιατί ο χαλκός δεν επιστρέφει εύκολα από τις ΗΠΑ στην Ασία

Ένα ακόμη ζήτημα που επηρεάζει τις διεθνείς εμπορικές ροές είναι η μεγάλη συγκέντρωση αποθεμάτων χαλκού στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Οι αποθήκες του Comex διαθέτουν σήμερα 732.943 τόνους, ποσότητα υπερδιπλάσια σε σύγκριση με έναν χρόνο νωρίτερα. Η συσσώρευση αυτή συνδέεται με τις εμπορικές στρατηγικές παραγωγών και εμπόρων τα τελευταία δύο χρόνια, καθώς προηγήθηκαν μεγάλες αποστολές προς τις ΗΠΑ υπό τον φόβο επιβολής δασμών στις εισαγωγές χαλκού.

Θεωρητικά, η μεγάλη άνοδος των premiums και των διαφορών τιμών στην Κίνα καθιστά πλέον οικονομικά ελκυστική τη μεταφορά αμερικανικών αποθεμάτων προς την ασιατική αγορά. Ωστόσο, σύμφωνα με πηγές της αγοράς που επικαλείται το Bloomberg, βασικό εμπόδιο αποτελεί η πιθανότητα μελλοντικής επιβολής δασμών στις ΗΠΑ, η οποία θα μπορούσε να καταστήσει πολύ πιο επικερδή τη διατήρηση του μετάλλου στην αμερικανική αγορά.

Η Amy Gower εκτιμά ότι για να πραγματοποιηθεί ουσιαστική επιστροφή ποσοτήτων χαλκού από τις ΗΠΑ προς την Ασία, θα πρέπει πρώτα να αποσαφηνιστεί οριστικά το ζήτημα των δασμών. Βασικό σενάριο της Morgan Stanley είναι ότι τα αμερικανικά αποθέματα θα παραμείνουν σε μεγάλο βαθμό εγκλωβισμένα στην εγχώρια αγορά και θα μειωθούν κυρίως μέσω περιορισμένων εισαγωγών.

Πολιτικές εξελίξεις στις ΗΠΑ και αμφιβολίες για τη ζήτηση από την τεχνητή νοημοσύνη

Παρά την ανάκαμψη της Δευτέρας, οι προοπτικές της αγοράς χαλκού παραμένουν αβέβαιες. Η πολιτική εξέλιξη που ξεχώρισε την προηγούμενη εβδομάδα ήταν η επικράτηση των Δημοκρατικών στις ενδιάμεσες εκλογές των ΗΠΑ, η οποία περιόρισε τις πιθανότητες υλοποίησης των σχεδίων της κυβέρνησης Τραμπ για την επιβολή δασμών στον εισαγόμενο εξευγενισμένο χαλκό.

Παράλληλα, ενισχύθηκαν οι πιθανότητες επιβολής αυστηρότερων περιορισμών στην ανάπτυξη των data centers, εξέλιξη που ενδέχεται να επηρεάσει αρνητικά τόσο τη ζήτηση χαλκού που συνδέεται με την τεχνητή νοημοσύνη όσο και τη συσσώρευση αποθεμάτων στις ΗΠΑ, η οποία είχε ενισχύσει τις τιμές κατά τη διάρκεια του 2026.

Η TD Securities εκτίμησε την Παρασκευή ότι οι τιμές του μετάλλου ενδέχεται να δεχθούν νέες πιέσεις, καθώς το εκλογικό αποτέλεσμα αποδυναμώνει τις προσδοκίες για επιβολή δασμών στις εισαγωγές.

Η προηγούμενη εβδομάδα ανέδειξε, επίσης, τον βαθμό στον οποίο το φετινό ράλι του χαλκού είχε συνδεθεί με τις προσδοκίες γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη. Σύμφωνα με τον John Gross, η πτώση του μετάλλου ακολούθησε σχεδόν παράλληλη πορεία με τις ρευστοποιήσεις στις τεχνολογικές μετοχές.

Ωστόσο, οι πραγματικές ανάγκες της αγοράς δεν έχουν μεταβληθεί. Οι δαπάνες για την κατασκευή data centers στις ΗΠΑ ανήλθαν τον Σεπτέμβριο σε ετησιοποιημένο επίπεδο-ρεκόρ 96,5 δισ. δολαρίων, σύμφωνα με το Copper Journal. Παρ' όλα αυτά, οι πολιτικές αντιδράσεις απέναντι στην κατασκευή νέων εγκαταστάσεων κοντά σε κατοικημένες περιοχές ενδέχεται να επιβραδύνουν την υλοποίηση ορισμένων επενδύσεων.

Στο ίδιο πλαίσιο, η Citi εκτιμά ότι τα χαμηλά ορατά αποθέματα και οι αυξημένοι γεωπολιτικοί κίνδυνοι θα συνεχίσουν να προσφέρουν βραχυπρόθεσμη στήριξη στις τιμές. Ωστόσο, οι προοπτικές για το 2027 παραμένουν πιο δύσκολες, λόγω της αναμενόμενης αύξησης της παραγωγής από την Ινδονησία και της συγκρατημένης ζήτησης.

Η ING, από την πλευρά της, προειδοποιεί ότι η ανάκαμψη της Δευτέρας δεν σηματοδοτεί απαραίτητα το τέλος της διόρθωσης, καθώς οι τιμές παραμένουν ευάλωτες σε νέα επιδείνωση του διεθνούς επενδυτικού κλίματος.

Ισχυρή αντίδραση στις μετοχές των μεταλλευτικών ομίλων

Η ανάκαμψη του χαλκού έδωσε σημαντική ώθηση και στις μετοχές των μεγάλων παραγωγών, οι οποίες κατέγραψαν αξιόλογα κέρδη στις διεθνείς αγορές.

Η Freeport-McMoRan ενισχυόταν κατά 5,8% στις συναλλαγές της Νέας Υόρκης, ανεβάζοντας τη χρηματιστηριακή της αξία στα 90,2 δισ. δολάρια. Η εξέλιξη έρχεται λιγότερο από μία εβδομάδα μετά την έγκριση επενδυτικού σχεδίου ύψους 4,5 δισ. δολαρίων για την επέκταση του ορυχείου Bagdad στην Αριζόνα.

Το έργο αναμένεται να υπερδιπλασιάσει την παραγωγή χαλκού του ορυχείου, ξεπερνώντας τα 400 εκατ. λίβρες ετησίως από τα μέσα του 2030, καθιστώντας το δεύτερο μεγαλύτερο ορυχείο χαλκού στις ΗΠΑ.

Η Southern Copper σημείωσε άνοδο 6%, με τη χρηματιστηριακή της αξία να διαμορφώνεται στα 151,3 δισ. δολάρια, ενώ η Teck Resources ενισχύθηκε κατά 5,9%, στα 31,4 δισ. δολάρια.

Κέρδη κατέγραψαν επίσης οι μεγαλύτεροι μεταλλευτικοί όμιλοι. Η BHP ενισχύθηκε κατά 3,2%, στα 207,4 δισ. δολάρια, η Rio Tinto κατά 3%, στα 147,8 δισ. δολάρια, και η Glencore κατά 5,3%, στα 81,7 δισ. δολάρια.

Σημαντική άνοδο σημείωσαν ακόμη η Anglo American (+6,2%), η Antofagasta (+6,7%), η Lundin Mining (+6,5%) και η First Quantum Minerals (+5,2%).

Αντίθετα, η Ivanhoe Mines, παρά την άνοδο 3,5% της Δευτέρας, εξακολουθεί να καταγράφει απώλειες 47% από τις αρχές του έτους, μετά τη δεύτερη προς τα κάτω αναθεώρηση των προβλέψεων παραγωγής στο συγκρότημα Kamoa-Kakula στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό.

Η αντίδραση των μετοχών έρχεται έπειτα από έναν ιδιαίτερα δύσκολο Οκτώβριο για τον μεταλλευτικό κλάδο. Ο δείκτης MINING.COM TOP 50, που παρακολουθεί τις 50 μεγαλύτερες μεταλλευτικές εταιρείες παγκοσμίως με βάση τη χρηματιστηριακή τους αξία, έχασε 226 δισ. δολάρια τον περασμένο μήνα, μετά τις απώλειες 264 δισ. δολαρίων του Σεπτεμβρίου. Συνολικά, η αξία των εταιρειών του δείκτη βρίσκεται πλέον 712 δισ. δολάρια χαμηλότερα από την κορυφή του Φεβρουαρίου.

Νέα επενδυτικά σχέδια στις ΗΠΑ και τη Χιλή

Παράλληλα με τις διακυμάνσεις των τιμών, σημαντικές εξελίξεις καταγράφονται και στο μέτωπο των νέων επενδύσεων στον χαλκό.

Η Rio Tinto ανακοίνωσε ότι θα επενδύσει επιπλέον 144 εκατ. δολάρια στο έργο Resolution Copper στην Αριζόνα, μετά τη δικαστική δικαίωση που εξασφάλισε σε υπόθεση ανταλλαγής εκτάσεων γης. Σύμφωνα με την JPMorgan, το συγκεκριμένο έργο αποτελεί βασικό παράγοντα στην εκτίμηση ότι η αμερικανική παραγωγή χαλκού θα μπορούσε να υπερδιπλασιαστεί τα επόμενα χρόνια.

Στη Χιλή, η κρατική Codelco και η Pucobre ξεπέρασαν ένα σημαντικό εμπόδιο για την ανάπτυξη νέου μεταλλευτικού έργου ύψους 870 εκατ. δολαρίων, με τις κατασκευαστικές εργασίες να προγραμματίζονται για το 2027.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η Codelco βρίσκεται αντιμέτωπη με υπόθεση υπερεκτίμησης της παραγωγής της, η οποία αφορά πλέον συνολικά 42.100 τόνους χαλκού.

Το επόμενο διάστημα θα δείξει εάν η σημερινή ανάκαμψη των τιμών μπορεί να αποκτήσει διάρκεια ή εάν η αγορά θα επιστρέψει σε πτωτική τροχιά, υπό την πίεση των αβεβαιοτήτων γύρω από τη ζήτηση, την τεχνητή νοημοσύνη και τις εμπορικές πολιτικές των ΗΠΑ

Πηγή: worldenergynews.gr